Histerektomi Nedir, Ameliyatı Nasıl Yapılır?

Histerektomi Nedir, Ameliyatı Nasıl Yapılır?

histerektomi nedir

Bir kadının üreme sistemi; cinsel ilişkiye girme, yumurta üretme, döllenme, bebek taşıma ve doğum yapma ile ilgili vücut bölümlerinden oluşur. Bu organların herhangi birinde başlayan kanserleri tedavi etmek için histerektomi yapılabilmektedir. Histerektomi prosedürü, kanserin etkilediği bölgeye göre değişkenlik göstermektedir.

Histerektomi nedir?

Histerektomi; rahim veya kadının üreme sisteminin diğer bölümlerini çıkarmak için yapılan bir işlemdir. Nadir görülen, ancak kansere dönüşmeyen rahim ağzı hücrelerindeki değişiklikleri tedavi etmek için de kullanılabilir.

Histerektomi uygulanabilen organlar şöyledir:

  • Yumurtalıklar: Kadınlarda iki yumurtalık vardır. Menopoza girmeyen kadınlarda, yumurtalıklardan biri her ay bir yumurta üretmektedir.
  • Rahim: Armut şeklinde ve büyüklüğünde bulunan rahim, hamilelik sırasında bebeğin büyüdüğü yerdir.
  • Rahim iç duvarı: Döllenmiş yumurta, rahime yerleşebilmek için rahim iç duvarı daha kalın ve hazır hale gelmelidir. Yumurtanın sperm ile döllenmemiş olması halinde, rahmin kalınlaşmış duvarı adet kanaması olarak vücuttan atılır.
  • Rahim ağzı: Rahimden vajinaya uzanan dokudur. Doğum sırasında bebeğin dünyaya gelmesine izin verecek şekilde gevşeyip açabilen bir kas halkasıdır.
  • Vajina: Rahim ağzından vücut dışına uzanan kaslı bir tüptür.

Histerektomi niçin yapılır?

Yumurtalık, rahim, rahim ağzı ve fallop tüplerinin kanserleri için uygulanan kanserlere jinekolojik kanserler denir ve jinekolojik kanserlerin ana tedavilerden biri histerektomidir. Histerektomi cerrahi bir operasyondur ve uzman cerrahlar tarafından yapılmalıdır. Bazı durumlarda kanserli olmayan ancak kansere dönüşebilen rahim ağzı hücrelerindeki değişiklikleri tedavi etmek için de kullanılmaktadır. Bu hücre değişikliklerine “servikal intra-epitelyal neoplazi (CIN)” denir ve bu işlem yalnızca ailesini tamamlayan veya menopoz döneminde olan kadınlara yapılmaktadır.

Histerektomi çeşitleri nelerdir?

Uygulanacak histerektomi türü kanser türüne, büyüklüğüne ve yayılma durumuna ve kanser hücrelerinin nasıl göründüğüne bağlı olarak değişir:

  • Total histerektomi; rahmi ve rahim ağzını çıkarmak için yapılır. Bazı durumlarda yumurtalık ve fallop tüplerinin de çıkarılması gerekebilir.
  • Radikal histerektomi; rahim, rahim ağzı ve fallop tüplerinin vücuttan alınmasıdır. Bazen vajinanın üst kısmı olan yumurtalıkları, doku ve pelvik lenf düğümleri de alınabilir.
  • Kısmi histerektomi; yalnızca rahimin alındığı, rahimin alt kısmı olan rahim ağzının bırakıldığı işlemdir.

Histerektomi ameliyatı nasıl yapılır?

histerektomi ameliyatı

Histerektomi ameliyatı 3 farklı şekilde yapılabilir:

  1. Abdominal histerektomi: Operasyon, genel anestezi altında yapılır. Cerrah, karnın hemen üzerinde, göbek deliğinden pubik tüylere doğru olan kısımda yaklaşık 10 cm’lik bir kesi yapılır. Rahim ve diğer organlar yerinden çıkarılır. Cerrah; kasları ve dokuları onarır, yarayı dikişle kapatır. Abdominal histerektomi işleminin avantajı tüm organların alınabilmesi; dezavantajları ise operasyon sonrasında şiddetli ağrıya yol açması, iyileşme süresinin uzun olması ve komplikasyon oranının yüksek olmasıdır.
  2. Vajinal histerektomi: Genel anestezi altında yapılır. Vajinal histerektomi yapıldığı zaman skar oluşmamaktadır. Cerrah, rahim ve rahim ağzını vajinanın üst kısmındaki bir kesimden çıkarır. Daha sonra vajinanın üst kısmı dikilir. Abdominal histerektomiye oranla daha az komplikasyon oluşma riski bulunmaktadır.
  3. Laparoskopik histerektomi: Anahtar deliği cerrahisi olarak da adlandırılan bu işlem, rahim ve rahim ağzı kanserleri için kullanılmaktadır. Alt karın bölgesine büyük bir kesik yerine, birkaç küçük kesik yapılır. Cerrah; bu kesiklere küçük cerrahi aletler ve laparoskop (ucunda bir kamera bulunan bir teleskop) yerleştirir. Rahim ve yumurtalıklar bu şekilde çıkarılır.

Laparoskopik histerektomide kesilerin küçük olması, iyileşme süresinin kısa olması, önceden sezaryen veya diğer pelvik cerrahi prosedürleri geçirmiş hastalar için kullanılabilmesi, pelvise tam erişim sağlanabilmesi gibi avantajları bulunmaktadır. Aynı zamanda kanama, diğer organların hasar görmesi, sınırlı erişim gibi dezavantajlar da görülebilmektedir.

Histerektomi sonrası kanama olur mu?

Histerektomi sonrası hasta, mümkün olan en kısa sürede hareket etmeye başlaması için teşvik edilecektir. Bunun nedeni, bacaklarda gelişen kan pıhtılarını önlemeye çalışmaktır. Aynı zamanda destek çorapları ve enjeksiyonlar da verilebilir.

Operasyondan sonrasında birkaç gün boyunca acı hissinin olması normaldir. Böyle bir durumda hekimden ağrı kesici ilaçlar talep edilebilir.  Ameliyat sırasında oluşan dikişlerin ağrıması, kanaması veya sızıntıların olması risklidir. Bu durum doktora bildirilmeli ve mutlaka müdahale edilmelidir.  Ameliyattan sonra bir süre boyunca kabızlığın görülmesi normaldir. Bol sıvı tüketmek ve lif oranı yüksek gıdaları tercih etmek kabızlığı önleyebilir.

Histerektomi kadınsal organların çıkarılmasıyla ilgili olduğu için, bazı kadınlarda ruhsal bunalım ve depresyon görülebilmektedir.

Histerektominin komplikasyonları nadirdir. Ancak kanama, kan pıhtıları ve enfeksiyon gibi herhangi bir büyük ameliyatta olan bazı riskler mevcut olabilir. İyileşme aşamasında şiddetli ağrı, ateş, bayılma, titreme gibi durumlarda mutlaka bir sağlık merkezine başvurulmalıdır.

Histerektomi sonrası cinsel yaşam mümkün mü?

Histerektomi, işlemden hemen sonraki haftalarda cinsel yaşamı etkileyebilir. İyileşme sağlanana dek, yaklaşık 6 hafta boyunca cinsel ilişkiden kaçınılmalıdır. Histerektomi, iyileşme sonrasında cinsel ilişkiye girmeyi veya haz duymayı engellemeyecektir.

İşlem sırasında yumurtalıklar çıkarılmışsa, cinsel istek azaltabilir. Çünkü yumurtalıklar, cinsel isteği oluşturan testosteron ve östrojen hormonlarını üretmektedir. Histerektomi, vajinanızdaki hissiyatı etkilememelidir. Bununla birlikte, yumurtalıkların çıkarılması kadını menopoza sokacak ve vajina dokularının kurumasına neden olacaktır. İlişki sırasında yapay kayganlaştırıcıların kullanılması gerekebilmektedir.

Histerektomi geçiren bazı kadınlar, ameliyattan sonrasında cinsel hazda düşüş yaşadıklarını bildirmişlerdir. Bunun nedeni rahmin çıkarılması ve bazı sinirlerin bu durumdan etkilenmesidir.

Operasyon sonrası cinsel istekte azalma ve ilişki esnasında rahatsızlık gibi problemler mevcutsa, bu durum hekime bildirilmelidir.

Yorumlar

    Bir yorum yazınız